Scintigrafie
Wat is nucleaire geneeskunde
Op de dienst nucleaire geneeskunde worden onderzoeken en behandelingen uitgevoerd radioactieve producten.
Voor een onderzoek wordt een zeer beperkte hoeveelheid radioactieve stof toegediend waarvan de verdeling in het lichaam met een speciale camera (gammacamera) gevolgd wordt. Hierdoor kan men bepaalde ziekten opsporen.
Deze onderzoeken worden scintigrafieën genoemd en soms ook “scan”. Verwar deze onderzoeken niet met CT-scan op radiologie. Die geven volledig andere informatie.
Doordat deze radioactieve stoffen zich concentreren ter hoogte van bepaalde ziekteprocessen kan men ze ook gebruiken om deze te behandelen. Men maakt dan gebruik van de stralingsenergie die ze ter plekke afgeven.
Verloop
Voorbereiding van de onderzoeken
Voor de meeste van deze onderzoeken hoeft u niet nuchter te zijn.
Wij verwittigen u wanneer u nuchter moet zijn of wanneer u andere voorbereidende maatregelen moet nemen.
Meestal worden deze radioactieve producten ingespoten langs een ader in de arm.
U voelt enkel de prik van de naald.
Er zijn geen bijwerkingen aan deze radioactieve producten.
Er wordt geen contraststof gebruikt.
Afhankelijk van het type onderzoek kan deze onmiddellijk, aansluitend gebeuren.
Soms duurt het even vooraleer de radioactiviteit zich concentreert ter hoogte van het orgaan of ziekteproces.
Deze wachttijd gaat van een halfuur tot enkele uren voor de meeste onderzoeken.
Sommige onderzoeken verlopen echter over enkele dagen waarbij u naar het ziekenhuis dient terug te komen om beelden te maken.
U moet niet altijd op de dienst nucleaire geneeskunde te wachten of zelfs in het ziekenhuis te blijven. U mag gerust naar de cafetaria of enkele boodschappen met de auto doen. Bij de toediening wordt het uur afgesproken waarop u terug moet zijn op de dienst.
Om al de nutteloze radioactiviteit, die niet opgenomen wordt, zo snel mogelijk kwijt te zijn, raden wij u aan tijdens de wachttijd en na het onderzoek veel te drinken en veel te wateren.
Het onderzoek zelf: wees niet ongerust
Het onderzoek zelf bestaat uit het maken van een enkele beelden waarbij de gammacamera boven en rond u beweegt. Er is géén “tunnel” waarin u volledig verdwijnt. De gammacamera komt wel dicht bij u maar blijft op de zijkanten open. Er blijft steeds een verpleger of verpleegster in de buurt.
Voor het onderzoek moet u ongeveer een half uur blijven liggen. U mag normaal ademen.
Indien u pijn aan uw rug hebt, proberen wij u altijd zo goed mogelijk te installeren met een aantal kussens.
Wanneer u de dienst nucleaire geneeskunde na het onderzoek verlaat, dient u geen verdere maatregelen te nemen.
Dezelfde dag nog andere onderzoeken nodig? Best in de voormiddag!
Indien u eveneens gewone radiografieën, een echografie of een CT dient te ondergaan, kan, mits een goede organisatie, alles op dezelfde dag gebeuren.
Houd er rekening mee dat deze onderzoeken best voorafgaandelijk aan de onderzoeken op de dienst nucleaire geneeskunde gebeuren. Gezien de wachttijden van sommige onderzoeken op de dienst nucleaire geneeskunde gebeuren de radiologische onderzoeken best vroeg in de voormiddag.
Spreek af met de verschillende mensen die deze onderzoeken uitvoeren zodat ze hiermee rekening kunnen houden.
Welke onderzoeken zijn mogelijk op de dienst nucleaire geneekunde in Malle?
Botscan
Een drie fasen botscintigrafie (“botscan”) van een gedeelte van het skelet of lidmaat,of een “whole body” scan waarbij het volledig skelet wordt onderzocht, met meestal eveneens aanvullende “SPECT” opnames van een detail van het skelet
Vasculaire scan
Een vasculaire scan waarbij de doorbloeding van een lidmaat wordt gemeten in het kader van het opvolgen van een Sudeck (voor de diagnose van een Sudeck dient zowel een drie fasen botscintigrafie als een vasculaire scan te gebeuren, nadien wordt het verloop van de aandoening onder behandeling met een vasculaire scan om de 4 à 6 weken opgevolgd tot volledige genezing).
Infectiescintigrafie
Een infectiescintigrafie met nanocolloiden om infectie van het bot uit te sluiten.
MIBI-scan
Een MIBI-scan van het hart om doorbloedingstoornissen ter hoogte van de kransslagaders uit te sluiten.
SPECT-scan
Een SPECT-scan van de hersenen om de doorbloeding en de werking van de hersenen na te gaan.
Schildklierscan
Een schildklierscan om de werking van de schildklier na te gaan en bepaalde schildklierknobbels op punt te stellen.
Ejectiefractiebepaling
Een MUGA, GBPS of ejectiefractiebepaling van het hart om de pompfunctie van het hart na te gaan.
Gehoorscintigrafie
Een gehoorscintigrafie waarbij men de doorgangkelijkheid van de buis van Eustachius nagaat bij een chronische perforatie van het trommelvlies.
Maagontledigingsonderzoeken
Maagontledigingsonderzoeken waarbij men nagaat hoe snel een proefmaaltijd door de maag wordt verwerkt. Dit onderzoek gebeurt op twee dagen omdat zowel de ontlediging van een vaste als vloeibare proefmaaltijd wordt onderzocht.
Lever-miltscan
Een lever-miltscan waarbij de functie van de lever wordt onderzocht.
Longscan
Een longscan of V-Q-scan om bloedklonters in de longen op te sporen of eventueel als voorbereiding voor een longingreep.
Bijschildklierscan
Een bijschildklierscan waarbij nagegaan wordt of de bijschildklieren niet abnormaal zijn.
Lymfescintigrafie
Een lymfescintigrafie waarbij men nagaat of er geen blokkage is op de lymfewegen.
Whole body”galliumscan
Een “whole body”galliumscan om infectie of ontsteking ergens in het lichaam op te sporen.
Renogram
Een renogram waarbij de werking van de nieren en de ontlediging van de nieren wordt nagegaan. Soms worden medicamenten tijdens of voorafgaandelijk aan het onderzoek toegediend om te zien hoe de nieren hierop reageren.
DMSA-scintigrafie
Een DMSA scintigrafie van de nieren om na te gaan of er geen infectie is op de nieren, of er littekens zijn op niveau van de nierschors of de nieren beiden nog gelijkwaardig werken.
Preoperatieve staging van borsttumoren
De dienst nucleaire geneeskunde van het AZ Sint-Jozef Malle werkt eveneens mee in het kader van de borstkliniek Voorkempen voor de preoperatieve staging van borsttumoren en voor de sentinel node procedure.link
In de sentinel node procedure wordt een zeer beperkte hoeveelheid radio-activiteit rond het borstgezwel ingespoten de namiddag of de ochtend voor de ingreep. Deze radioactiviteit wordt dan op de dienst nucleaire geneeskunde met behulp van de gammacamera gevolgd totdat één of enkele okselklieren “aankleuren”. De plaats van deze okselklier wordt dan met een stift op de huid gemerkt. Tijdens de operatie worden dan deze lymfeklieren met een speciaal toestel dat radio-activiteit kan detecteren, de operatoire gammaprobe, opgespoord en eruit gehaald om verder te onderzoeken op de dienst anatomopathologie. Met deze procedure vermijdt men in een belangrijk aantal gevallen van onnodig, gezonde lymfeklieren in de oksel weg te halen waardoor er minder locale complicaties op niveau van de arm zijn.
Radioactiviteit en veiligheid
Men weet dat een blootstelling aan belangrijke hoeveelheden radio-activiteit - zoals men heeft kunnen nagaan na atoomexplosies en na kernongevallen - ziektes, kanker en misvormingen bij pasgeborenen kan veroorzaken.
Er is geen enkele studie die heeft kunnen aantonen dat lage hoeveelheden radio-activiteit, zoals deze gebruikt worden in de nucleaire geneeskunde, gevaarlijk zijn voor patiënten.
Zoals er eveneens weinig of geen studies zijn die duidelijk aangetoond hebben dat het gebruik van GSM’s, wifi’s, draagbare huistelefoons en dergelijke een gevaar voor de gezondheid inhouden.
Vermoedelijk is er een drempeleffect waaronder de straling onvoldoende is om bepaalde gevaarlijke effecten in het lichaam te veroorzaken.
Omdat men echter niet goed weet waar deze drempel zich bevindt, dient men echter voorzichtig te zijn.
Door te werken met zeer gevoelige toestellen die regelmatig gecontroleerd worden kan men de hoeveelheden radioactiviteit die men tijdens onderzoeken op de dienst nucleaire geneeskunde gebruikt enorm beperken zodat deze onderzoeken veilig kunnen gebeuren, zelfs herhaalde malen indien nodig.
